Nieuws: #feitoffabel maandag 12 novemberterug naar nieuws

voordewind

Luister de uitzending terug.

Joel Voordewind (Kamerlid voor de ChristenUnie) heeft het initiatief genomen tot een protest tegen de bezuinigingen op ontwikkelingssamenwerking. CDA-Kamerlid Madeleine van Toorenburg stelde in een discussie op BNR dat het CDA nooit akkoord zou zijn gegaan met bezuinigingen op ontwikkelingssamenwerking uit het regeerakkoord van VVD en PvdA.

Tijd om de feiten over ontwikkelingssamenwerking en de geplande bezuinigingen op een rij te zetten.

Hoeveel geld gaat er naar ontwikkelingssamenwerking?
Het kabinet Rutte I heeft het budget voor ontwikkelingssamenwerking versoberd van 0.8% naar 0.7% vanaf 2012 (2011: 0.75%) van het bruto nationaal product (dit is BBP + wat NL’ers in het buitenland verdienen – wat buitenlanders hier verdienen). Dit betekent dat er de afgelopen jaren ongeveer 4.5 miljard aan ontwikkelingshulp is uitgegeven. Dit is ongeveer 270 euro per Nederlander.

Jaar Uitgaven (in miljoenen)
2008 4654,84
2009 4475,08
2010 4634,536
2011 4553,85

 

Wat betekende de bezuiniging van Rutte I
Uitgaande van een bnp van 607 mld bezuinigde (van 0.8% naar 0.7%) Rutte I (structureel) 607 miljoen op ontwikkelingssamenwerking. Deze bezuiniging is gefaseerd ingevoerd (in 2011 0.75%) en dus afhankelijk van het bnp.

Wat wordt er nu afgesproken?
Voor 2013 verandert er niks, dat houdt in dat 0.7% van het bnp naar ontwikkelingssamenwerking gaat. Vanaf 2014 wordt er extra bezuinigd: van de 0.7% van het bnp (van 2014) gaat 750 miljoen euro af en het bedrag dat overblijft gaat naar ontwikkelingssamenwerking. Vanaf 2017 gaat er 1 miljard van de 0.7% af. Het kabinet verlaagt dus niet de norm, maar haalt een bedrag van de norm af.

Daarnaast wordt er een ‘revolverend’ fonds opgericht. In drie jaar (2014-2016, 250 miljoen per jaar) stort de overheid in totaal 750 miljoen euro in dit fonds dat bedoeld is om investeringen (van met name het MKB) in ontwikkelingslanden te bevorderen. Het is een revolverend fonds dus het is de bedoeling dat de investeringen zichzelf terug verdienen en er dus altijd 750 miljoen beschikbaar is.

Welke organisaties en/of landen geen/minder geld zullen ontvangen is nog niet bekend.

We kunnen natuurlijk niet voorspellen wat het bnp in 2014 is (wanneer de bezuiniging ingaat), maar ervan uitgaande dat het bnp groeit zoals de afgelopen twee jaar (3% voorzichtige schatting) is dit in 2014 663 miljard. Het budget voor ontwikkelingssamenwerking is dan 3.9 miljard (0.007*663 – 0.75). Zetten we dit budget weer af tegen het bnp dan komen we op een norm van 0.6%.

Wat waren de Catshuisplannen?
Het is zoals bekend nooit tot een daadwerkelijk akkoord gekomen, maar verondersteld wordt dat er 1 miljard extra op ontwikkelingssamenwerking zou worden bezuinigd (Joel Voordewind had het over 750 miljoen). Dit is dus precies hetzelfde als in het regeringsakkoord.

Hoe liggen we internationaal?
De VN-norm ligt op 0.7% van het bnp.  Het OECD gemiddelde ligt op 0.32%. Gullere gevers dan Nederland zijn (2011):
Zweden (1.02%)
Noorwegen (1%)
Luxemburg (0.99%)
Denemarken (0.86%)

Op Zweden na verlaagde al deze landen hun percentage tussen 2010 en 2011.

Maar we laten ook een flink aantal ontwikkelde landen achter ons, bijvoorbeeld de VS (0.2%), VK (0.56%) en Finland (0.52%).

Bronnen
OECD: Aidflows
BNR: Kamerledenpanel
Rijksbegroting 2012
CBS Statline: bbp productie en bestedingen 
Regeerakkoord 2012

Meer nieuws & #feitoffabel