Nieuws: #feitoffabel 8 maart: van Haersma Buma over de crisisterug naar nieuws

buma1

Luister hier de uitzending terug.

Uitspraak van Haersma Buma (CDA): “(…) en het kabinet vindt alles goed, heb ik de indruk, als het maar in het jaar 2014 op een bezuiniging van 3% staat. Dat wekt niet de indruk van een visie om er uit te komen, terwijl de crisis toch net zo erg is als in de jaren ’80, zo langzamerhand.” (Buitenhof, 3 maart)

Oordeel:

Uitleg: Economische crises zijn moeilijk te vergelijken vanwege verschillende maatschappelijke (politieke/ sociaal-economische/ demografische) omstandigheden. In de jaren ’80 leidden de hoge olieprijzen tot enorme prijsstijgingen en een stagnatie van de economie. De crisis begon in 1980 en had zijn dieptepunt in 1982, waarna het herstel begon.

De huidige crisis is halverwege 2008 overgewaaid uit een financiële crisis in de VS en uitgemond in een wereldwijde crisis. Deze crisis duurt nog steeds voort. Dit laatste maakt de vergelijking extra lastig, aangezien we niet kunnen zeggen hoe lang (en in welke mate) de crisis nog zal aanhouden.

We kunnen onmogelijk een complete vergelijking tussen de twee crises maken. Wel kunnen we een aantal cijfers naast elkaar leggen. Hieronder zien we aan de hand van vijf indicatoren hoe de jaren ’80 en de huidige crisis zich tot elkaar verhouden. Uit deze indicatoren concluderen wij dat Nederland het nog niet zo zwaar heeft als in de crisis van de jaren ’80.

Economische groei:

Volumemutaties van het bbp geven een goede indicatie van hoe de totale economie zich ontwikkelt. De economie stortte in 2009 harder in dan in de jaren ’80, maar toonde vrij snel iets van herstel. In de jaren ‘80 was sprake van twee achtereenvolgende jaren van krimp.

Inflatie:

Dit cijfer geeft aan hoeveel duurder of goedkoper het leven voor een gemiddeld huishouden is geworden. De inflatie was in de crisis van de jaren ’80 en de jaren daaraan voorafgaand, extreem hoog.

Werkloosheid:

De werkloosheid loopt nog steeds op, maar is nog niet in de buurt van het niveau van 1983.

Arbeidsvolume:

Het arbeidsvolume geeft een beeld van de hoeveelheid arbeid die is ingezet. Dit kun je bijvoorbeeld uitdrukken in banen of gewerkte uren. In de hierboven weergegeven ontwikkeling zien we dat er weliswaar ook in huidige crisis sprake is van krimp, maar dat de krimp in de crisis van de jaren ’80 groter was.

Consumentenvertrouwen:

Er wordt vaak gezegd dat de huidige crisis een vertrouwenscrisis is. 21 februari 2013 berichtte CBS dat het consumentenvertrouwen was gedaald naar een historisch dieptepunt (-44), een dieptepunt sinds de start van de meting van de seizoensgecorrigeerde reeks (april 1986). De cijfers worden gecorrigeerd omdat mensen in het voorjaar en in de zomer meestal iets optimistischer zijn dan in de herfst en winter. Kijken we echter naar de niet gecorrigeerde cijfers (die ook de crisis van begin jaren ’80 bevatten) dan zien we dat het consumentenvertrouwen zich begin jaren ’80 op een nog lager niveau bevond.

Bronnen: economische groei, inflatie, werkloosheid, arbeidsvolume, consumentenvertrouwen

Meer nieuws & #feitoffabel